1874 Asar-ı Atika Nizamnamesi, Türkiye'nin kültürel mirasını koruma çabalarının önemli bir dönüm noktasıdır. Bu belge, arkeolojik alanların düzenlenmesi ve tarihi eserlerin korunması adına belirlenen ilkeleri içermekte olup, aynı zamanda uluslararası düzeyde eski eser ticaretine karşı alınan önlemleri de içermektedir. Nizamname, Osmanlı İmparatorluğu döneminde kültürel varlıkların korunmasına yönelik atılan önemli adımlardan biri olarak tarihe geçmiştir.

1874 tarihli Asar-ı Atika Nizamnamesi, arkeolojik kazılar için bir takım esaslar getirmesi ve eski eserlerin yurt dışına çıkarılmasını yasaklaması bakımından önemlidir. Bu nizamname ile:

• Çıkarılan eserler, devlet, arazi sahibi ve kazı yapan arasında 1/3 oranında paylaştırılmıştır.
• Kazılarda masrafları ruhsat sahibi tarafından karşılanmak üzere bir memur görevlendirilmesi kararlaştırılmıştır.

Ancak, birçok eksikliği de bulunmaktaydı. 1883 yılında, Osman Hamdi Bey'in çabalarıyla, yeni düzenlemelerle yürürlüğe girmiştir. 1874 tarihli nizamname, 1973 yılına kadar geçerliliğini korumuş ve 2863 Sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun temelini oluşturmuştur.